Ethiopië is het langst onafhankelijk van alle Afrikaanse landen. Op vijf jaar Italiaanse bezetting door Mussolini na, is Ethiopia nog nooit gekoloniseerd. Het land is echter vooral bekend van lange perioden van droogtes en honger, door de onderlinge conflicten en de grensoorlog met Eritrea. Ethiopië is een van de armste landen ter wereld en bijna tweederde van de bevolking is ongeletterd. De economie drijft grotendeels op landbouw, afhankelijk van de regen. Het land is een van de belangrijkste Afrikaanse koffieproducenten.
Onze correspondent in Addis Abeba is Abraham. Klik hier voor zijn profiel en filmpjes.
Feiten en cijfers van Ethoipië:
Aantal inwoners: 78.254.090 Ethiopiërs
Hoofdstad: Addis Ababa
Onafhankelijk: al zeker 2000 jaar onafhankelijk
Staatsvorm: federale republiek
Talen: Diverse talen waaronder Amarigna (33%), Oromigna (32%), Tigrigna (6%), Somaligna (6%). Engels wordt op alle scholen onderwezen als belangrijkste buitenlandse taal.
Oppervlakte: 1.127.127 vierkante kilometer (27 maal Nederland)
Armoedegrens : 38% leeft onder de armoedegrens (1 tot 2 dollar per dag)
Religie: christelijk 61%, orthodox 50%, Protestant 10%, moslim 33%, traditioneel 4%
Gemiddelde levensverwachting: 50 jaar (mannen 48 jaar, vrouwen 51 jaar)
Hiv-aids: 1,5 miljoen Ethiopiërs heeft met hiv/aids
Internetgebruikers: 164.000 Ethiopiërs zijn geregeld online
Typisch Ethiopisch
720.000 aidswezen
Afrika is een uitgemergelde koe in een stoffig landschap, een kindergezichtje overdekt met vliegen of opgewonden jongemannen met machetes. Het andere cliché is Afrika als fascinerend continent, bevolkt door trotse, vriendelijke, inventieve, levenlustige en veerkrachtige mensen. Het monumentale, schitterend uitgegeven boek Ethiopië – Kracht en kwetsbaarheid van de journalist Jos van Beurden en twee fotografen ontkomt niet aan dit tweede cliché. (…) Het is duidelijk wat de inzet is van de makers: een beeld geven van ‘de prachtige, onverwachte kanten van een fascinerend land in Afrika’. Ze houden van dit land. Ze maakten het boek vrijwel om niet en een derde van de opbrengst wordt besteed aan projecten in Ethiopië.
De geportretteerden lachen vaak. Het enige probleem dat aan de orde komt, is de aids epidemie. Volgens de Verenigde naties zijn anderhalf miljoen Ethiopiërs besmet met aids. Het aantal aidswezen wordt geschat op 720.000. Van Beurden laat zonder oordeel een vooraanstaande priester aan het woord die beweert dat hij over lijsten beschikt van seropositieve patiënten die worden overgoten met het water van een heilige bron en die daarna officieel als seronegatief werden gediagnosticeerd. (Parool)
Koffie
In Ethiopië is koffie de nationale volksdrank en exportproduct nummer een. Na het roosteren van de groene bonen boven een houtskoolvuurtje en fijnstampen in een vijzel, komt de fantastische geur en smaak vrij van de koffiebonen. De ongewassen Harar longberry schijnt het beste te zijn voor espresso.
De oorsprong van de arabica koffiestruik ligt in Ethiopië. In deze streken groeide de plant in het wild. Zo rond de 15e eeuw werd de koffiestruik rond de stad Mocha (vandaar de term mocca) in Yemen gecultiveerd. En vanuit deze havenstad ging het product verder de wereld over. De drank Coffij kreeg wereldfaam. De sjeiks van Yemen wisten het geheim van de drank lang vast te houden. Totdat een zaadje van de koffiestruik in handen kwam van de Hollandse koopvaardij. Deze en meer feiten over koffie op de site van The Golden Coffee Box, een bekende, en volgens sommige de beste, zelfstandige koffie-importeur en -brander van Nederland.
Een os voor een baby
In haar laatste film ‘An ox for a baby’ vertelt filmmaakster Ayfer Ergün het verhaal van Yezina en Mesganow in een klein dorp 20 uur rijden van Addis Abeba. Yezina trouwde zeer jong, te jong om te kunnen baren. Haar bekken was eenvoudigweg nog niet volgroeid. Als gevolg liep zij – net als veel vrouwen op het Afrikaanse platteland – een obstetrische fistel op: een gaatje in de blaas, vlakbij de vagina. Yezina lekt daardoor doorlopend urine. Van een fistel, en de bijbehorende problemen, had Ayfer Ergun niet eerder gehoord. Na rondspeuren op internet belandde ze op de site van het Fistula Ziekenhuis, wat haar aan het denken zette.
Ergun vertrok voor meer research naar Addis Abeba, de hoofdstad van Ethiopië. Ze bezocht het ziekenhuis en reed rond tot ze bij de Health Post van Barhir Dar kwam. Daar werkt een verpleegster die, na een opleiding van zes maanden, voor 600.000 mensen werkt. Hier ontmoette Ergun de man die zijn os wilde verkopen om de fisteloperatie van zijn vrouw te betalen. ‘He is one in a million’, zei de verpleegster. De meeste mannen verlaten hun vrouw, want zonder kind kijkt iedereen ze met de nek aan. Daarmee had de filmmaakster de hoofdrolspelers voor haar film gevonden.
Voor het maken van deze film zorgde Ayfer zelf voor fondsen. Tevens stak zij er eigen geld in, overgehouden van haar vorige film. De Humanistische Omroep heeft de film aangekocht en uitgezonden. Ayfer: ‘Ik betaal mezelf niets uit, behalve als er wat overschiet. De anderen, zoals de cameraman, werken mee tegen een low budgettarief. Het is leuk en belangrijk, daarom ben ik bereid het risico te nemen. Daarom doe ik het.’
Identiteitscrisis
‘Een fijn besef: om te weten waar je thuishoort. Niet omdat het toeval is, maar omdat het is voorbestemd. Maar ik kan me weinig bij dat oergevoel voorstellen. Hoe weet je zeker waar je hoort te zijn? Nederland begint te vaak xenofobische trekjes te vertonen en verkeert teveel in een identiteitscrisis om me er honderd procent thuis te voelen.
Maar ook na een aantal weken in mijn geboorteland heb ik niet het gevoel hier te kunnen aarden. Niet alleen omdat het allemaal nog zo nieuw voor me is, en iedereen overduidelijk aan me kan zien dat ik diaspora ben. Maar ook omdat ik een te nuchtere houding heb tegenover het idee wortels.’ Op de website van het dagblad Trouw meer verhalen van Seada Nourhussen die na 26 jaar voor het eerst haar geboorteland Ethiopië bezoekt.
Links
In Ethiopie zijn volgens Kidon 19 kranten on line.
Global Voices Online: Ethiopië
BBC: Profiel Ethiopië
Ethiopische muziek.
Meer Ethiopische muziek.
